Vrijwilligers VVE Westerhaghe dragen bij aan geslaagd verlichtingsproject

‎Zes woontorens, een parkeergarage met tuin op het dak

In Rijnsburg, gemeente Katwijk, is in het eerste decennium van deze eeuw plan Westerhaghe gerealiseerd. Zes woontorens, een parkeergarage en bovenop de garage een tuin. In totaal 163 huurwoningen en 209 koopwoningen, opgeleverd rond 2008. Het ontwerp is van STOL architecten. Woningbouwvereniging Spinoza was de opdrachtgever.

Professioneel bestuur VVE en betrokken bewoners

De VVE heeft een professioneel bestuur en diverse werkgroepen met betrokken vrijwilligers, de organisatie draait goed. Menig bedrijf kan er een voorbeeld aan nemen.Het schoonmaken wordt bijvoorbeeld iedere vrijdagochtend door de bewoners zelf gedaan. In 2023 werd YellowBee benaderd door een van de leden van de verlichtingscommisie die online cases en informatie had gevonden van onze hand.

Retrofit verlichting aan vervanging toe

De VVE had een aantal jaren geleden bijna alle lampen al vervangen door retrofit LED buizen en E27 bolletjes (grote fitting). Dit waren in die tijd grote stappen om te besparen op energieverbruik. De E27 lampen gaven naar de smaak van de bewoners echter te weinig licht en de wens om energie te besparen is door de stijgende prijzen van energie sterker geworden. De verlichtingscommissie had er ook problemen mee dat het CE keurmerk, afgegeven door de fabrikant van de armaturen, niet meer geldig was  omdat er lichtbronnen in de armaturen worden gebruikt waarvoor ze niet zijn ontworpen. 

We zien vaker dat ‘creatieve’ oplossingen niet voldoen aan de vrij strikte eisen van verzekeraars - zoals bepaalde keurmerken of keuringen door vakmensen - wordt voldaan. Begrijpelijk dat VVE’s die zich in de materie verdiepen hierover soms zorgen hebben.

De verlichtingscommissie van VVE Westerhaghe wilde van YellowBee weten wat we zouden kunnen betekenen. De commissie had ook de wens het project te faseren, men wilde weten wat de mogelijkheden daarvoor waren.

Stap 1: dimbare lichtlijnen in de parkeergarage

Gekozen werd om met de parkeergarage te beginnen. Energie besparen was hier een prioriteit. Er werd gekozen voor lichtlijnen. Deze moesten gedimd kunnen worden als er niemand aanwezig is en weer volop branden bij beweging.

Keuze voor lichtlijnen met veel mogelijkheden ze in te stellen

Samen met de Verlichtingscommisie hebben we een plan gemaakt. De parkeergarage is erg groot met diverse rijbanen. Voor de rijbanen en de parkeervakken is bepaald hoe ze moeten gaan werken. Aan ons de taak om alles om te zetten naar werkende verlichting. Wij hebben gekozen voor ons EVO armatuur. Dit IP65 IK08 armatuur kan op veel manieren ingesteld worden. Kleur en output van het licht zijn instelbaar. De lichtlijnen kunnen worden geleverd in 3 lengtesen ook worden voorzien van noodvoedingen en sensoren.

Ook noodverlichting (die als nodig veel langer brandt dan vereist)

De noodvoedingen zijn verplicht omdat het hier gaat om een afgesloten ruimte. De lampen blijven 3 uur branden na stroomuitval. Een tijdje nadat de nieuwe verlichting in de parkeergarage was geïnstalleerd moest de stroom er af wegens werkzaamheden. Een mooie kans om de noodverlichting te testen. De bewoners stelden zelf vast dat de lampen veel langer dan de geëiste 1 uur bleef branden. Na 3,5 uur vielen de eerste lampen pas uit.

Beweging waarnemen

Voor de sensoren is gekozen voor radar, een uitvoering die ook in relatief lage ruimtes van ver beweging kan waarnemen. In parkeergarages werkt dit heel g oed. De sensoren communiceren via bluetooth met elkaar, ze vormen een groot mesh netwerk*. Met behulp van de software van Silvair hebben we de sensoren geconfigureerd. 

Configuratie later aan te passen

Voor de rijbanen en parkeervlakken is ieder een eigen regime ingesteld. De verlichting boven de rijbanen brandt altijd op 10%. Als er beweging van mensen of auto’s wordt gesignaleerd gaat de verlichting naar 100%. Bij de parkeervlakken gaat de verlichting helemaal uit als er niemand aanwezig is. Bij beweging gaat deze naar 100%. 

Met de gekozen software is dit allemaal gemakkelijk in te stellen. Desgewenst kan zelfs met een smartphone de juiste functionaliteit aan de sensoren worden toegewezen. Gekozen instellingen kunnen later worden aangepast.

Veiligheid door overzicht (maar geen veiligheid voor insluipers)

De gekozen opzet is gericht op maximale besparing en veiligheid. Er is altijd genoeg licht om een overzicht over de gehele ruimte te hebben. Als er iemand loopt, fietst of met de auto rijdt zie je dat de verlichting steeds op het goede moment naar 100% lichtsterkte schakelt en zo de persoon volgt. Bijkomend voordeel is dat dit mogelijke insluipers afschrikt. De energiebesparing is aanzienlijk omdat verlichting die gedimd of uit is nauwelijks of geen energie verbruikt.

Geolied montage proces met hulp van de bewoners

De montage van de verlichting is goed gegaan. YellowBee zorgde voor de installateurs. Hand- en spandiensten werden geleverd door vrijwilligers onder de bewoners.

Nadat de installatie spanningsloos werd gesteld, haalden de vrijwilligers de lichtbronnen en de accu’s uit de armaturen. Ze brachten de verschillende componenten naar buiten waar ze in gescheiden containers werden gelegd. Later werden deze opgehaald door WeCycle. 

Een ander team legde de nieuwe armaturen voor ons klaar en maakte ze gereed om op te hangen. Alles verliep voortvarend, snel en gezellig. Om het teamgevoel te versterken zorgde het bestuur voor een hapje bij de koffie tijdens de koffiepauzes en lunch. Alles bij elkaar een geslaagd samenwerkingsproject met goed resultaat.

Vluchtwegverlichting ook vervangen

De volgende fase was het vervangen van de verouderde vluchtwegverlichting. Dit ging op dezelfde manier. In deze fase lukte het voor de tweede keer om in goede samenwerking een energiebesparende oplossing te kiezen, deze snel en efficiënt te installeren, overbodige materialen op een verantwoorde manier af te voeren en de benodigde investering te beperken door zelfwerkzaamheid van de vrijwilligers onder de bewoners.

Stap 3: wandarmaturen ombouwen

In de volgende fase werd ons gevraagd of we een oplossing konden ontwerpen voor de meer dan 600 wandarmaturen in de gangen en trappenhuizen. De bestaande armaturen waren van Multicare en het type is de Karat. Een oerdegelijk armatuur dat na 15 jaar nog helemaal niet versleten was. Jammer dat deze Nederlandse fabriek niet meer bestaat. Wij hebben voor dit armatuur een nieuw plug and play binnenwerk ontworpen.

Wandarmaturen in drie uitvoeringen

Onze oplossing werd direct op de oude bevestigingen van de PLT lichtbronnen gemonteerd. We hebben 3 uitvoeringen gemaakt. De lichtoutput is instelbaar geworden door de driver meer of minder stroom te laten leveren. Voor de armaturen met noodfunctie hebben we een accu toegevoegd en voor weer andere armaturen zijn sensoren toegepast. Na diverse testen werd onze oplossing goedgekeurd. Het opgenomen vermogen daalde van oorspronkelijn 20 watt naar 3 watt met zelfs beter licht. Een enorme besparing dus.

Wederom goede samenwerking bij montage

Ook hier werd de voorbereiding weer gedaan door de bewoners. Zij maakten de armaturen open, haalden de oude verlichting eruit en maakten de (echt) glazen kappen schoon. Wij monteerden onze plug and play oplossingen, andere mensen schroefden het armatuur weer dicht. In record tempo werden zo de armaturen van een nieuw LED binnenwerk voorzien met waar nodig een accu en sensoren.

Ook Hogro (Lightronics) en ingemetselde armaturen vernieuwd

Na de armaturen van Multicare werden ook de degelijke Hogro armaturen van Lightronics onderhanden genomen en als laatste werden de ingemetselde armaturen bij de ingang van de parkeer garage omgebouwd en voorzien van een geheel nieuw binnenwerk met LED verlichting.

Positieve feedback van bewoners en energiebesparing gemeten

De bewoners hebben aangegeven heel tevreden te zijn en een flink aantal van de bewoners heeft ook persoonlijk bijgedragen aan het succes. 

Recent ontvingen we een energieverbruik analyse van de voorzitter van het verlichtingsproject. Hier volgt een citaat uit zijn bericht:

Een tijd niet meer gezien of gesproken maar dat krijg je als de verlichting geen rare dingen doet of kapot gaat....... is overigens wel een goed teken!

Nu we een jaar + de meterstanden bijgehouden hebben krijgen we een meer duidelijk beeld van het verminderde energieverbruik ..... ongeveer 37 %  .... is toch niet slecht!!!

Project geslaagd ..... en alleen maar positieve reacties van de bewoners! 

Als klap op de vuurpijl zijn we onlangs gevraagd om mee te denken over de te vervangen verlichting in de 164 bergingen. Aan dit project wordt bij verschijnen van dit artikel (november 2026) hard gewerkt. We zien ernaar uit weer samen te werken met de vrijwilligers onder de bewoners.

Een actieve VVE kan veel invloed uitoefenen

De VVE van Westerhaghe had een grote rol in dit gezamenlijke project en de bewoners hebben hier voordeel van. De leden van de verlichtingscommissie hebben zelf kennis opgedaan in het voortraject en weten dankzij de betrokkenheid van vrijwilligers bij de installatie van de hoed en de rand. De rol van de vrijwilligers bij het installeren van gekozen oplossingen heeft ook extra financieel voordeel opgeleverd, bovenop de toch al besparende keuzes. Het komt in de praktijk van YellowBee Nederland vaker voor dat een VVE echt verschil maakt bij verlichtingsprojecten. In artikelen op de website van YellowBee beschreven we onder andere:

beschreven we onder andere:

• hoe VVE Pallas Vesta de besluitvorming over een groot project perfect voorbereidde;
• hoe VVE Résidence Diepenbrock een werkgroep samenstelde om de verlichting te verduurzamen, waarbij niet alleen goede keuzes werden gemaakt maar ook creatief meegedacht over een oplossing voor buitenverlichting met een hoge lichtopbrengst.

*Mesh netwerk: een draadloos netwerk dat bestaat uit een hoofdrouter en meerdere losse wifi-punten (nodes of hubs) die samenwerken